Zalesie

Być może przez Stanisława Hebanowskiego, twórcę między innymi Zimnowody, wzniesiony został dla Stanisława Stablewskiego w 1875 roku pałac w Zalesiu. Możliwe też, że wzniósł go inny budowniczy, ale niewątpliwie czerpiący wzór z o kilka lat starszego pałacu zimnowodzkiego. Podobnie trzy wydatne ryzality zwieńczone trójkątnymi frontonami w obu fasadach stwarzają wrażenie trzech oddzielnych korpusów połączonych jedynie łącznikami, tak jak wZimnowodzie. Detal architektoniczny, choć ozdobny, jest jednak mniej subtelny. Wejście główne poprzedzone gankiem o czterech kolumnach podtrzymujących taras pierwszego piętra. Pałac piętrowy, nakryty niemal płaskimi dachami. W roku 1939 Zalesie było własnością Kazimierza Stablewskiego. Majątek w 1926 roku liczył 916 hektarów i miał gorzelnię.

Witosław

Eklektyczny, piętrowy dwór z przełomu XIX i XX wieku, z ryzalitem na osi zwieńczonym ozdobnym neobarokowym szczytem, z niską wieżą w elewacji bocznej, nakryty dachem naczółkowym.

Witosław, dawniej również Wojtosław, w 1301 roku należał do biskupów poznańskich. W 1396 roku był własnością Sambora, w 1412 Borka z Osiecznej, który sprzedał go Stefanowi Rydzyńskiemu, a w 1583 Stanisława Krzyszkowskiego. Potem należał między innymi do Pienińskich. Pod koniec XVIII wieku Witosław był częścią dóbr Spławie. W 1812 roku sprzedany przez Onufrego Krzyckiego trafił do Opitzów von Boberfeld. W ich rękach pozostawał aż do drugiej wojny światowej.

W 1930 roku właścicielem Witosławia był Niemiec Konstanty Opitz von Boberfeld. Majątek w 1926 roku liczył 664 hektary.

Tarnowo Pałuckie

Dwór parterowy, nakryty dachem naczółkowym, z dość prymitywnym – choć nie pozbawionym swojskości – portykiem kolumnowym w wielkim porządku. Wejście pod tukiem koszowym spływającym na filary, a nad nim balkon. Na skraju płytki parterowy ryzalit nakryty oddzielnym daszkiem na kształt alkierza. Dwór w zasadniczym swym kształcie pochodzi z początku XIX wieku. Tarnowo Pałuckie, zwane dawniej Tarnowo, jest wymienione w bulli papieża Honoriusza II z 31 maja 1218 roku jako własność cystersów z Łekna. W 1793 roku ich majątek padł ofiarą kasaty pruskiej. Trudno powiedzieć, czy większa własność ziemska, jaka się znajdowała w Tarnowie Pałuckim w XIX i XX wieku, miała średniowieczną metrykę. Własność ta liczyła w 1892 roku 138 hektarów i należała do Stubenrauchów. Zapewne to samo gospodarstwo w 1909 roku było własnością Józefa Piechowiaka i w rękach tej rodziny pozostawało do okresu międzywojennego.

W 1930 roku właścicielem majątku był Józef Piechowiak. Majątek w 1926 roku liczył 129 hektarów.

Starężyn

Starszy, XIX-wieczny dwór został na początku XX wieku przebudowany i powiększony o piętrowe skrzydło boczne. Wtedy też – jak w Skoraczewie czy Starych Oborzyskach – główne wejście przeniesiono na dłuższą, boczną elewację nowego budynku. Starsza część parterowa, nakryta dachem dwuspadowym, z piętrowym ryzalitem na osi nakrytym dachem naczółkowym. Nowe skrzydło piętrowe, nakryte dachem dwuspadowym, z gankiem filarowym wejścia niosącym balkon.

Starężyn, zwany po łacinie Sztharazyno, występuje w dokumentach co najmniej od 1387 roku, kiedy to pisał się Zbilut ze Starężyna. W 1398 roku pisał się natomiast Trojan ze Starężyna. Być może występujący w spisie okolicznej szlachty przed 1391 rokiem Swiętosław Staręski pochodził właśnie ze Starężyna. W końcu XVIII wieku Starężyn należał do Dorpowskich, później do Markiewiczów, a w XIX wieku do Moszczeńskich i Radońskich. W XX wieku był własnością Bułakowskich i w ich rękach pozostawał do drugiej wojny światowej. W 1909 roku właścicielem Starężyna był Tomasz Bułakowski.

W 1939 roku Starężyn należał do Zbigniewa Bułakowskiego. Majątek w 1926 roku liczył 373 hektary.

Prusim

Obszerny dwór parterowy z mieszkalnym piętrem ukrytym w łamanym dachu i piętrowymi ryzalitami na osi obu elewacji zwieńczonymi wysokimi trójkątnymi naczółkami. W tylnej elewacji taras, z którego zejście do ogrodu. Dwór zbudowany jeszcze w XVIII wieku, nieco przebudowany na przełomie XIX i XX stulecia.

W 1386 roku występuje Mirosław Prusimski, a w 1392 roku pisał się Mikotaj z Prusimia. W roku 1562 Prusim płacił biskupom poznańskim 4 złote i 16 groszy polskich dziesięciny z 17 tanów osiadłych. W 1580 roku Stanisław Prusimski był współwłaścicielem miejscowości. Pod koniec XVIII wieku własność Wilkońskich. W XIX wieku majątek przeszedł w ręce niemieckie i w 1881 roku był własnością porucznika kawalerii pruskiej Ernsta von Reichego, właściciela dóbr Rozbitek.

W 1930 roku Prusim był własnością Niemca Heinricha von Reichego. Majątek w 1926 roku liczył 995 hektarów i miał cegielnię.

zagadanienia dwor brody plawin piotrkowice kolaczkowo gorka duchowna b 2 zagadanienia dwor b 2 siekowo morkowo koszuty gluchowo niemieczkowo b 3 zagadanienia dwor b 3 baby jeziorki komorze przybyslawskie lipnica mszczyszyn b 4 zagadanienia dwor b 4 galazki wielkie lubaszcz olszowa recz szurkowo b 5 zagadanienia dwor b 5 zolcz tulce rakowka krzycko male chwaliszewo b 6 zagadanienia dwor b 6 kuchary przysieka wojnowice zbechy samostrzel b 7 zagadanienia dwor b 7 koscianki wlasciciele wroblewa wroblewo woniesc naleczowie szamotulscy b 8 zagadanienia dwor b 8 baszta halszki szamotuly sulejewo pudliszki osiek b 9 zagadanienia dwor b 9 wlasnosc kornika ciekawa rezydencja kornik bialotul trzebosz b 10 zagadanienia dwor b 10 borzewscy przygodzice pozarowo dzierznica gasawy b 11 zagadanienia dwor b 11 popowo wszolow rogowo galowo fabianow b 12 zagadanienia dwor b 12 korzkwy orla procyn zerniki miedwin b 13 zagadanienia dwor b 13 mielzynscy chobienice strzeszki suchary rod wezykow b 14 zagadanienia dwor b 14 zalesie witoslaw tarnowo paluckie starezyn prusim b 15 zagadanienia dwor b 15 bieczyny dabki glugowiec myszkowo przylepki b 16 zagadanienia dwor b 16 jankowscy jankowice helenowo gutow nazwa palacu b 17 zagadanienia dwor b 17 chlapowscy wlasnosc kosciana bonikowo boczkow czarnotul b 18 zagadanienia dwor b 18 czarnotki ciolkowscy ciolkowo tworca palacu gola b 19 zagadanienia dwor b 19 gorkowie grabonog wegorzewo sobiejuchy smogulecka wies b 20 zagadanienia dwor b 20 skoraczewscy skoraczew przebedowo lacko czarnuszka